Μελέτη σκοπιμότητας και επενδυτικό σχέδιο

Πριν επιλεγεί πρόγραμμα, χρειάζεται να υπάρχει σχέδιο. Η μελέτη σκοπιμότητας απαντά στο αν η επένδυση που σκέφτεστε βγαίνει με τα δικά σας δεδομένα, τι θα χρειαστεί για να γίνει και πού βρίσκονται οι αδυναμίες της. Είναι χρήσιμη και χωρίς επιδότηση, γιατί η ίδια ανάλυση ζητείται και από τράπεζα όταν συζητάτε δανεισμό, και από κάθε συνεργάτη που θα μπει στο σχήμα.

Τι περιέχει η μελέτη

Ξεκινάμε από την υπάρχουσα εικόνα της επιχείρησης, τα οικονομικά στοιχεία, τη δυναμικότητα και την αγορά στην οποία πουλάτε. Στη συνέχεια περιγράφουμε την επένδυση αναλυτικά, κοστολογούμε κάθε κατηγορία δαπάνης με προσφορές και τεχνικές προδιαγραφές και χτίζουμε προβλέψεις πωλήσεων, κόστους και αποτελεσμάτων για τις χρήσεις μετά την υλοποίηση. Υπολογίζουμε τους δείκτες βιωσιμότητας που ζητούν οι αξιολογήσεις και δείχνουμε με ποιον τρόπο καλύπτεται η ιδιωτική συμμετοχή.

Πού αδυνατίζουν συνήθως τα σχέδια

Τα πιο συχνά προβλήματα δεν είναι λογιστικά. Είναι προβλέψεις πωλήσεων που δεν στηρίζονται σε κάτι συγκεκριμένο, προϋπολογισμός χωρίς προσφορές, λειτουργικό κόστος που ξεχνά προσωπικό ή ενέργεια, και ιδιωτική συμμετοχή που δεν αποδεικνύεται πουθενά. Τα σημεία αυτά τα πιάνουμε όσο το σχέδιο είναι ακόμα στο χαρτί, όπου η διόρθωση δεν κοστίζει παρά μια συζήτηση. Όταν έχουν περάσει στον φάκελο και στην απόφαση ένταξης, η ίδια διόρθωση γίνεται δύσκολη.

Από τη μελέτη στον φάκελο

Η μελέτη γίνεται φάκελος όταν μεταφερθεί στη γλώσσα και στη δομή της πρόσκλησης. Κάθε πρόγραμμα έχει δικές του επιλέξιμες δαπάνες, δικά του όρια και δικά του κριτήρια βαθμολόγησης. Το ίδιο σχέδιο παρουσιάζεται αλλιώς σε δράση του ΕΣΠΑ και αλλιώς σε καθεστώς του Αναπτυξιακού, χωρίς να αλλάξει η ουσία του. Αυτή η μεταφορά είναι το σημείο όπου κερδίζονται ή χάνονται βαθμοί.

Τι παραδίδουμε

Παραδίδουμε ένα κείμενο που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε: περιγραφή της επένδυσης, αναλυτικό προϋπολογισμό, χρονοδιάγραμμα ενεργειών, οικονομικές προβλέψεις και σχήμα χρηματοδότησης. Από εκεί και πέρα είτε υποβάλλουμε σε ανοιχτή πρόσκληση, είτε το κρατάτε έτοιμο για την επόμενη. Δείτε τις ανοιχτές προσκλήσεις για να έχετε εικόνα του περιθωρίου που υπάρχει.

Πότε αξίζει να προηγηθεί

Αν η επένδυση είναι μεγάλη, αν περιλαμβάνει κτιριακά ή αν εξαρτάται από δανεισμό, η μελέτη πρέπει να γίνει πριν την αίτηση. Σε μικρότερα σχέδια η ανάλυση είναι πιο σύντομη και ενσωματώνεται στον φάκελο υποβολής. Σε κάθε περίπτωση δεν γράφουμε νούμερα που δεν μπορούν να τεκμηριωθούν, γιατί ο έλεγχος έρχεται μετά και ζητά αποδείξεις για ό,τι έχει δηλωθεί.

Τι περιλαμβάνει

• Καταγραφή της υπάρχουσας εικόνας και των οικονομικών στοιχείων
• Αναλυτική περιγραφή και κοστολόγηση της επένδυσης
• Προβλέψεις πωλήσεων, κόστους και αποτελεσμάτων
• Δείκτες βιωσιμότητας και ανάλυση ευαισθησίας
• Σχήμα χρηματοδότησης και τεκμηρίωση ιδιωτικής συμμετοχής
• Χρονοδιάγραμμα ενεργειών υλοποίησης
• Προσαρμογή του σχεδίου στη δομή της πρόσκλησης

Πώς δουλεύουμε

1. Συνάντηση και συγκέντρωση στοιχείων της επιχείρησης
2. Αποτύπωση της επένδυσης και συλλογή προσφορών
3. Κατάρτιση προϋπολογισμού και οικονομικών προβλέψεων
4. Έλεγχος βιωσιμότητας και διορθώσεις στο σχέδιο
5. Παράδοση της μελέτης και μεταφορά της στον φάκελο

Συχνές ερωτήσεις

Χρειάζομαι μελέτη σκοπιμότητας αν δεν τη ζητά το πρόγραμμα;

Τυπικά όχι, πρακτικά συχνά ναι. Η μελέτη δείχνει αν η επένδυση αντέχει πριν δεσμευτείτε, και το ίδιο υλικό χρησιμεύει σε τράπεζα ή σε συνεργάτη. Σε μικρά σχέδια η ανάλυση μπορεί να είναι πιο σύντομη και να ενσωματωθεί στον φάκελο υποβολής.

Τι στοιχεία χρειάζεστε από εμένα;

Οικονομικές καταστάσεις και φορολογικά στοιχεία των τελευταίων χρήσεων, στοιχεία προσωπικού, περιγραφή της δραστηριότητας, στοιχεία για τον χώρο της επένδυσης και προσφορές ή προδιαγραφές για ό,τι θέλετε να αποκτήσετε. Αν κάτι λείπει, σας λέμε από πού βγαίνει. Δεν χτίζουμε προβλέψεις χωρίς πραγματικά δεδομένα βάσης.

Αν τελικά το σχέδιο δεν βγαίνει, τι γίνεται;

Σας το λέμε καθαρά. Καλύτερα να φανεί στη μελέτη παρά στη δεύτερη χρονιά λειτουργίας. Συνήθως υπάρχει εναλλακτική: μικρότερο μέγεθος, σταδιακή υλοποίηση, διαφορετικό σχήμα χρηματοδότησης ή άλλο χρονικό σημείο για την κίνηση.

Μπορεί η ίδια μελέτη να χρησιμοποιηθεί σε περισσότερα προγράμματα;

Η ουσία και τα νούμερα παραμένουν, η παρουσίαση αλλάζει. Κάθε πρόσκληση έχει δική της δομή, δικές της επιλέξιμες δαπάνες και δικά της κριτήρια, οπότε ο φάκελος προσαρμόζεται. Αυτή η προσαρμογή είναι σαφώς μικρότερη δουλειά από το να γραφτεί μελέτη από την αρχή.